Trong thời đại số, người thành công không phải là người biết nhiều nhất, mà là người biết sử dụng công nghệ một cách thông thái.
AI nên đóng vai trò là người trợ lý hỗ trợ thu thập thông tin, phân tích dữ liệu và gợi ý phương án. Nhưng người lãnh đạo, nhà quản lý hay mỗi cá nhân vẫn phải là người đánh giá, cân nhắc và chịu trách nhiệm trước quyết định của mình. Một quyết định đúng không chỉ dựa trên dữ liệu mà còn dựa trên kinh nghiệm, đạo đức, trực giác, sự thấu hiểu con người và hoàn cảnh thực tế. Đây là những yếu tố mà AI hiện nay chưa thể thay thế hoàn toàn.
Người thông thái luôn đặt ra những câu hỏi:
Thông tin đã được kiểm chứng từ nguồn đáng tin cậy hay chưa?
AI có thể đang bỏ sót dữ kiện hoặc bối cảnh quan trọng nào?
Giải pháp được đề xuất có phù hợp với quy định pháp luật, chuẩn mực đạo đức và lợi ích chung hay không?
Nếu quyết định dẫn đến hệ quả không mong muốn thì ai sẽ chịu trách nhiệm?
Chính những câu hỏi ấy giúp con người làm chủ AI thay vì bị AI dẫn dắt.
AI là thành tựu vĩ đại của trí tuệ nhân loại, nhưng cũng là phép thử đối với bản lĩnh của mỗi người. Công nghệ càng phát triển, trách nhiệm của người sử dụng càng lớn. Trong tương lai, AI sẽ tiếp tục thay đổi thế giới. Song điều quyết định thành công không phải là AI thông minh đến đâu, mà là con người sử dụng AI thông thái đến mức nào.
Hãy để AI trở thành người đồng hành, chứ không phải người quyết định thay chúng ta. Bởi suy cho cùng, công nghệ có thể tạo ra câu trả lời, nhưng chỉ có con người mới có thể đưa ra những quyết định đúng đắn, nhân văn và có trách nhiệm.
Trương Đình Anh
